Historia kina grozy - od Niemieckich Ekspresjonistów do Blumhouse

Historia kina grozy - od Niemieckich Ekspresjonistów do Blumhouse
Autor Daniel Sobczak
Daniel Sobczak31.08.2023 | 5 min.

Kino grozy od zawsze fascynowało widzów. Ten gatunek filmowy ma długą i barwną historię, sięgającą zarania ery filmowej. Przez dekady przechodził on różne metamorfozy, raz po raz zaskakując nowymi pomysłami i przerażającymi wizjami. Podążając śladem rozwoju horroru filmowego, od ekspresjonistycznych początków po współczesne produkcje, można dostrzec jak zmieniały się konwencje i stylistyka tego gatunku.

Początki kina grozy - ekspresjoniści niemieccy

Inspiracje sztuką i literaturą

Kino grozy zrodziło się na początku XX wieku w Niemczech, czerpiąc inspiracje z ekspresjonizmu - awangardowego kierunku w sztuce. Filmy ekspresjonistyczne sięgały po mroczne motywy zaczerpnięte z symbolizmu i romantyzmu. Częstym punktem odniesienia była twórczość E.A. Poego, E.T.A. Hoffmanna czy F.K. Grimma. Reżyserzy grozy chętnie adaptowali ich opowiadania.

Stylistyka filmów - mrok i ekspresja

Filmy ekspresjonistyczne cechował specyficzny mrok, oniryzm i skupienie na wewnętrznym świecie bohaterów. Ważną rolę odgrywały zniekształcenia perspektywy, kontrasty światłocienia oraz monumentalne, abstrakcyjne dekoracje. Dzięki temu uzyskiwano nastrój grozy, alienacji i szaleństwa.

Najważniejsze dzieła i twórcy

Do kanonu wczesnego kina grozy należą m.in. "Gabinet doktora Caligari" R. Wienego oraz "Nosferatu - symfonia grozy" F.W. Murnaua. Ważnymi reżyserami byli również P. Wegener, R. Reinert i F. Lang. Ich filmy wywarły ogromny wpływ na późniejszy rozwój gatunku.

Klasyka horroru lat 30. i 40. XX wieku

Amerykańskie filmy grozy lat 30.

W latach 30. XX w. centrum kina grozy przeniosło się do USA. Powstawały wówczas takie przełomowe produkcje jak "Frankenstein" czy "Dracula" w reżyserii J. Whale'a. Amerykańskie horrory łączyły grozę z czarnym humorem i rozrywką. Doceniano walory widowiskowe.

Rozwój gatunku w latach 40.

Lata 40. to czas, gdy studio Universal kontynuowało cykl horrorów z potworami. Powstały m.in. "Człowiek wilkołak" oraz serie filmów o Frankensteinie i hrabim Draculi. Rosła popularność tanich produkcji grozy wytwórni Poverty Row.

Kultowe dzieła i bohaterowie

Do klasyki zaliczają się m.in. "Doktor Jekyll i Mr Hyde", "Mumia" oraz "Kobieta-Pantera". W tym okresie narodziły się ikoniczne postacie potworów, które przetrwały w popkulturze.

Złoty okres horroru - lata 60. i 70.

Odrodzenie gatunku w latach 60.

Lata 60. przyniosły renesans horroru za sprawą niskobudżetowych produkcji wytwórni AIP i Hammer Film Productions. Kultowy status zyskał cykl filmów o psychopatycznym hrabim Draculi z Chri stopherem Lee.

Kino grozy lat 70. - bunt i przełamywanie tabu

Horrory lat 70. nabrały wyrazistszego, buntowniczego charakteru, przełamując dotychczasowe tabu. Pojawiły się wątki satanistyczne, okultystyczne, seksualne. Klasykami stały się "Egzorcysta" i "Teksańska masakra piłą mechaniczną".

Klasyka gatunku - najważniejsze tytuły

Do złotej ery należą również "Inwazja porywaczy ciał", "Carrie", "Halloween" i "Lśnienie" - wpływowe filmy, które zdefiniowały konwencje horroru.

Kino grozy lat 80. i początku 90.

Historia kina grozy - od Niemieckich Ekspresjonistów do Blumhouse

Horror lat 80. - nastawienie na efekty specjalne

Lata 80. upłynęły pod znakiem komercyjnych horrorów nastawionych na efekty specjalne. Kino grozy stało się bardziej widowiskowe i brutalne. Kultowy status zyskały filmy "Koszmar z ulicy Wiązów" czy "Re-Animator".

Początek ery slashera

Na początku dekady narodził się również popularny podgatunek slashera, skupionego na brutalnych morderstwach (m.in. cykl "Piątek, trzynastego").

Najpopularniejsze cykle filmowe

Lata 80. i 90. obfitowały w znane cykle horrorów, jak "Koszmar z ulicy Wiązów", " Halloween", "Piorun z jasnego nieba" czy "Kruk".

Współczesny horror - lata 90.-2000

Horror lat 90. - postmodeny pesymizm

W latach 90. kino grozy nabrało cech postmodernistycznych. Dominowały mroczne, pesymistyczne wizje rzeczywistości ukazane w filmach "Siedem" czy "Milczenie owiec".

Kino grozy XXI wieku - różnorodność i eksperymenty

Współczesne horrory odznaczają się dużą różnorodnością. Obok klasycznych slasherów powstają horrory egzystencjalne, psychologiczne i metafizyczne. Reżyserzy chętnie eksperymentują z formą.

Najciekawsze nowe projekty

Do najbardziej zauważalnych horrorów XXI w. należą m.in. "Obecność", "Babadook", "Dziedzictwo. Hereditary" czy "To". Gatunek wciąż się rozwija.

Blumhouse i przyszłość horroru

Blumhouse Productions - fabryka horrorów

Jednym z najważniejszych współczesnych producentów horrorów jest firma Blumhouse Productions. Specjalizuje się w nisko i średnio-budżetowych filmach grozy.

Charakterystyczne cechy filmów Blumhouse

Ich produkcje cechuje prostota środków, oszczędna narracja i skupienie na budowaniu napięcia. Blumhouse stoi m.in. za sukcesami "Paranormal Activity", "Uciekaj!" czy "Zakonnica".

Co przyniesie przyszłość?

Trudno przewidzieć, jak będzie rozwijał się horror filmowy. Być może przyszłość przyniesie nowe, zaskakujące wcielenia tego ponadczasowego gatunku.

Podsumowanie

Historia kina grozy to fascynująca opowieść o ewolucji artystycznej wyobraźni. Od ponurych, onirycznych wizji ekspresjonistów, przez kultowe potwory lat 30., aż po współczesne, psychologiczne thrillery. Gatunek ten przeszedł długą drogę, wciąż odradzając się w nowych odsłonach. Co przyniesie przyszłość? Być może zupełnie nowe oblicza strachu i przerażenia na kinowym ekranie. Jedno jest pewne - horror filmowy na zawsze wpisał się w historię kina.

Najczęściej zadawane pytania

Kino grozy zrodziło się na początku XX wieku w Niemczech, w ramach ekspresjonizmu. Inspiracje czerpano z mrocznych opowiadań E.A. Poego i legend o wampirach.

Złoty okres klasyki horroru to lata 30. i 40. XX wieku, kiedy powstały takie filmy jak "Frankenstein", "Dracula" czy "Mumia".

Lata 60. i 70. to czas odrodzenia horroru i przełamywania dotychczasowych tabu. Narodziły się wtedy takie kultowe tytuły jak "Egzorcysta" czy "Teksańska masakra piłą mechaniczną".

Współczesne horrory są bardzo zróżnicowane. Obok klasycznych slasherów powstają horrory metafizyczne, psychologiczne i egzystencjalne. Reżyserzy chętnie eksperymentują.

Jednym z czołowych współczesnych producentów horrorów jest firma Blumhouse Productions, stojąca za sukcesami takich filmów jak "Uciekaj!" czy "Zakonnica".

5 Podobnych Artykułów:

  1. Skandal w Warszawie! Muzeum Polin z muralem oficera KBW!
  2. Polacy żądają przedterminowych wyborów. Nowy sondaż zaskakujący.
  3. Duda odrzucił ustawę okołobudżetową. Kontrowersje z Mastalerekiem.
  4. Super Mario Bros. Film - przygoda Mario na wielkim ekranie
  5. Hołownia w Gazeta.pl: Putin przygotowuje się do odbudowy wojska.
tagTagi
shareUdostępnij
Autor Daniel Sobczak
Daniel Sobczak

Ekscytujący świat rozrywki i nowości filmowych. Na blogu dzielę się najświeższymi wiadomościami i ciekawostkami. Rozrywka to moja pasja, a informowanie to moje powołanie.

Oceń artykuł
rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
Ocena: 0.00 Liczba głosów: 0

Komentarze (0)

email
email

Polecane artykuły